Karadeniz dört ülkeden gelen verilerle kesintisiz izlenecek

Karadeniz dört ülkeden gelen verilerle kesintisiz izlenecek

TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi koordinasyonunda hayata geçirilen BLACKBOX Projesi ile Karadeniz’de kesintisiz deniz gözlemi dönemi başladı. Türkiye, Romanya, Bulgaristan ve Gürcistan’dan elde edilecek deniz verileri, ortak bir dijital platformda birleştirilecek. Avrupa Birliği INTERREG NEXT Karadeniz Havzası Programı kapsamında desteklenen “FerryBox in the Black Sea–BLACKBOX” Projesi, Karadeniz’in çevresel durumunun yüksek çözünürlüklü verilerle takip edilmesini amaçlıyor. Toplam 28 ay sürecek uluslararası projede TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi, lider yararlanıcı olarak konsorsiyumun bilimsel, teknik, idari ve mali koordinasyonunu yürütecek. Karadeniz’deki deniz çevresi izleme çalışmaları bugüne kadar büyük ölçüde dönemsel araştırma seferleri ve belirli noktalardan alınan örnekler üzerinden gerçekleştiriliyordu. BLACKBOX Projesi ile deniz ortamında kısa süre içerisinde meydana gelen değişimlerin kesintisiz şekilde takip edilmesi hedefleniyor. Proje kapsamında araştırma gemisine otomatik ölçüm sistemleri entegre edilecek, kıyılardaki sabit noktalara ise FerryBox istasyonları kurulacak. Bu sistemler sayesinde deniz suyunun özellikleri yüksek sıklıkta ölçülecek. Türkiye, Romanya, Bulgaristan ve Gürcistan’dan toplanacak veriler, uluslararası standartlara uygun şekilde işlenerek ilgili kurumların ve paydaşların kullanımına sunulacak. KRİTİK DEĞERLER TEK MERKEZDE TOPLANACAK Kurulacak sistemlerle deniz suyu sıcaklığı, tuzluluk, çözünmüş oksijen, pH, klorofil-a ve karbondioksit kısmi basıncı gibi kritik parametreler kayıt altına alınacak. Klorofil-a ölçümleri denizlerin oksijen kaynağı olan fitoplanktonların miktarını, çözünmüş oksijen değerleri deniz ekosisteminin sağlığını, pH seviyesi ise deniz suyundaki asitleşme eğilimini ortaya koyacak. Konum ve zaman bilgisiyle anlık veya anlığa yakın şekilde kaydedilecek ölçümler, kalite kontrol işlemlerinin tamamlanmasının ardından ortak veri altyapısına aktarılacak. BLACKBOX VERİ PORTALI KURULACAK Projenin tamamlanmasıyla Karadeniz havzasında kesintisiz ve yüksek çözünürlüklü bir deniz izleme ağının oluşturulması hedefleniyor. Proje çerçevesinde kurulacak BLACKBOX Veri Portalı, dört ülkede elde edilen ölçümlerin ortak bir merkezden takip edilmesini sağlayacak. Portal aracılığıyla deniz ekosisteminde meydana gelen değişimlerin daha hızlı belirlenmesi ve iklim krizinin Karadeniz üzerindeki etkilerinin bilimsel verilerle izlenmesi amaçlanıyor. TÜBİTAK MAM koordinasyonunda yürütülecek proje kapsamında elde edilen verilerin, Karadeniz’e kıyısı bulunan ülkelerin çevre politikaları ile iklim değişikliğine yönelik stratejilerine bilimsel dayanak oluşturması bekleniyor. BLACKBOX Projesi’nin aynı zamanda ülkeler arasındaki bilimsel iş birliğini güçlendirmesi ve Karadeniz’in korunmasına yönelik ortak karar süreçlerine katkı sunması hedefleniyor. HABER: KÜBRA AKAR